ASPress - czasopisma pedagogiczne


ARCHIWUM WYDAŃ CYFROWYCH
       
Język Niemiecki



Wydania z lat 2009-2016 dostepne są w wersji elektronicznej jako pliki PDF. Są one identyczne z wersjami drukowanymi. Jednakże nie zawierają materiałów, które były na płytach CD/DVD dołączanych do niektórych wydań drukowanych.
W wersji drukowanej dostepne jest tylko jedno wydanie - 3/2016.
Więcej


Zbiór 52 felietonów poświęconych współczesnej Polsce, Polakom, polityce, roli telewizji i mediów we współczesnym świecie, globalizacji i konsekwencji wynikającej z naszego otwarcia na świat.
Wydanie w postaci pliku PDF
Cena 10 zł.
Zamów


Książka o podróżach, poznawaniu, odkrywaniu i podbijaniu świata, o pokonywaniu kolejnych horyzontów ludzkiego rozwoju. Ludzie wędrują od wieków, zawsze chcieli zobaczyć, co jest za kolejną rzeką, górą, morzem, za nowym horyzontem. Ta wędrówka pozwoliła najpierw poznać naszą planetę, a dziś już zaprowadziła człowieka poza granice Układu Słonecznego. Kim są ci, którzy zmieniają historię świata? Dlaczego Krzysztof Kolumb odkrył Amerykę, a Mikołaj Kopernik „poruszył” Ziemię?
Wydanie w postaci pliku PDF.
Cena 10 zł.
Zamów

Wydanie drukowane



Historia powstania  * Dane techniczne * Słynne rajdy * Rozwiązania konstrukcyjne

Pierwszy pojazd z napędem na obie osie skonstruowano w 1824 r. a więc ponad pól wieku wcześniej od samochódu. Jednak dopiero wojskowi amerykańskiej armii jako pierwsi chcieli mieć pojazd, który pojedzie każdą drogą, pokona głębokie rowy  i wyposażony będzie we wciągarkę, tak by mógł poruszać się w każdym terenie.
Cena 10 zł.
Zamów

Wydania specjalne "Geografii w Szkole"

2011

2010

2009

2008


Cena kompletu wydań 50 zł
Cena jednego wydania 10 zł
Zamów



Nowość!


Więcej

Ziemia Ognista - życie na krańcu świata



Ziemia Ognista (hiszp. Tierra del Fuego), to właściwie nie tyle wyspa, co archipelag, w skład którego wchodzi jedna duża wyspa – Isla Grande de Tierra del Fuego o powierzchni 48 tys. km2 oraz wiele mniejszych wysp i wysepek, położonych na południe od Cieśniny Magellana. Zwykle jednak pod nazwą Ziemia Ognista rozumiana jest największa wyspa archipelagu.


Przez jej środek, wzdłuż prostej linii poprowadzonej z północy na południe wzdłuż południka 68°36’W, biegnie granica argentyńsko-chilijska, dzieląca wyspę na dwie części. Mniejsza część ‒ wschodnia (18,5 tys. km2, czyli około 38,5% powierzchni) należy do Argentyny, większa część ‒ zachodnia (29,5 tys. km2) jest terytorium chilijskim.
Przebieg granicy został wyznaczony w 1881 r., jako że wcześniej oba państwa rościły pretensje do całości wyspy. Spory graniczne w odniesieniu do trzech mniejszych wysepek na południowy wschód od głównej wyspy – Picton, Lennox i Nueva, trwały jednak aż do lat 80. XX w., a w 1978 r. oba państwa stanęły z tego powodu na krawędzi konfliktu zbrojnego. Wydaje się jednak, że traktat podpisany w 1984 r. ostatecznie ustalił przebieg granicy państwowej w tej części świata.
 
Człowiek na Ziemi Ognistej
Mimo niesprzyjających warunków naturalnych, historia obecności człowieka na Ziemi Ognistej sięga 10 tysięcy lat wstecz. Indianie z grupy Selk’nam dotarli w te rejony w ramach fali wielkiej migracji przez kontynent amerykański na przełomie plejstocenu i holocenu. Prowadzili jednak bardzo prosty, wręcz prymitywny tryb życia, nie pozostawiając po sobie trwałego dziedzictwa kulturowego. Wiedza o ich zajęciach, zwyczajach i źródłach pożywienia pochodzi głównie z badań archeologicznych kopców zawierających odpadki. 
Pierwszym Europejczykiem, który zetknął się z rdzenną ludnością był Ferdynand Magellan, który w 1520 r. przepłynął z Atlantyku na Pacyfik cieśniną oddzielającą Ziemię Ognistą od części kontynentalnej, później nazwaną na jego cześć Cieśniną Magellana. Widok dymów unoszących się nad ogniskami rozpalanymi przez Indian dla ochrony przed chłodem sprawił, że mijanemu obszarowi nadano nazwę „ziemi dymów”, później zastąpioną obecną nazwą. 
Wyspiarski charakter Ziemi Ognistej stał się jasny po opłynięciu Ameryki Południowej przez holenderskiego żeglarza Willema Schoutena w 1616 r., ale przez kolejne ponad 200 lat odległy archipelag nie budził właściwie żadnego zainteresowania Europejczyków. 
Nową erę w historii Ziemi Ognistej zapoczątkowały rejsy badawcze okrętu brytyjskiej marynarki wojennej HMS „Beagle” na przełomie lat 20. i 30. XIX w. Wówczas miał miejsce pierwszy bliski kontakt Europejczyków z Indianami Yamana, zamieszkującymi najbardziej południową część Ziemi Ognistej. Jego efektem było między innymi zawiezienie do Anglii czwórki rdzennych mieszkańców (później troje z nich wróciło na Ziemię Ognistą). 
Uczestnikiem drugiego rejsu okrętu „Beagle” w latach 1831-36 był Karol Darwin, któremu zawdzięczamy rozpoczęcie naukowych badań środowiska przyrodniczego Ziemi Ognistej. Chęć ucywilizowania Indian Yamana, postrzeganych jako dzicy, dała początek podróżom o charakterze misyjnym i pierwsze stałe osady założone przez Europejczyków były misjami chrześcijańskimi. 
Większy napływ obcej ludności na Ziemię Ognistą miał miejsce pod koniec XIX w. Regionu nie ominęła gorączka złota (choć żadnych bogatych zasobów ostatecznie nie odkryto), ale głównym impulsem rozwoju ekonomicznego było założenie wielkich farm nastawionych na hodowlę owiec, do czego stepowe środowisko północnej, nizinnej części Ziemi Ognistej nadawało się idealnie. Największe z tych farm, zwanych po hiszpańsku estancia, zajmowały powierzchnię ponad tysiąca kilometrów kwadratowych.  
Miasta zaczęły powstawać dopiero pod koniec XIX w. W 1884 r., na miejscu wcześniej istniejących zabudowań misyjnych, została założona Ushuaia, natomiast Puerto Williams na należącej do Chile wyspie Navarino po południowej stronie Cieśniny Beagle powstało dopiero w 1953 r. jako baza marynarki wojennej. 
Największym miastem nizinnej części Ziemi Ognistej (i całej wyspy w ogóle) jest położone nad Atlantykiem Rio Grande (założone w 1921 r.). Początkowo było zapleczem usługowym dla licznych farm hodowlanych, obecnie jest ważnym ośrodkiem przemysłowym, którego atrakcyjność inwestycyjną podnosi zwolnienie z podatków. W okolicach Rio Grande, także na szelfie, jest prowadzone wydobycie ropy naftowej. W części chilijskiej największym miastem jest liczące około 6 tys. mieszkańców Porvenir, pełniące głównie rolę usługową dla okolicznych terenów wiejskich.
 
Ushuaia
Ushuaia – stolica argentyńskiej prowincji Ziemi Ognistej, Antarktydy i Wysp Południowego Atlantyku – jest miastem obecnie zamieszkiwanym przez około 60 tys. ludzi. Zajmuje ono wąski pas lądu pomiędzy linią brzegową Cieśniny Beagle i podnóżem gór Martial, choć rozwój przestrzenny postępuje także w kierunku coraz wyżej położonych miejsc. 
Początki miasta były związane z założeniem w tym miejscu więzienia o podwyższonym rygorze, które funkcjonowało do 1947 r., a dzisiaj jest obiektem muzealnym. Dalszy rozwój miasta i wzrost liczby ludności były związane z rozwojem bazy wojskowej. Zadaniem sił zbrojnych było nie tylko umocnienie argentyńskiej obecności w regionie, którego przynależność państwowa była przedmiotem sporów, ale również eksploracja Antarktyki. 
Dzisiejsza Ushuaia to także ośrodek przemysłowy, naukowy (mieści się tu CADIC, czyli Centro Austral de Investigaciones Científicas, będący między innymi prężnym ośrodkiem badań geograficznych) oraz turystyczny. Turystów przyciąga zarówno przyroda Ziemi Ognistej i Cieśniny Beagle, jak i możliwość wzięcia udziału w rejsie do Antarktydy. 
Szczególnym zainteresowaniem cieszą się kolonie pingwinów i ssaków morskich, możliwość obserwacji delfinów i wielorybów, zaś na niebie można dostrzec kondory. Zwiedzanie Ziemi Ognistej jest często łączone ze zwiedzaniem Parku Narodowego Los Glaciares w południowej Patagonii, dlatego podróż lotnicza do Ushuaia – najdogodniejsza ze względu na odległość, zwykle odbywa się z przystankiem w El Calafate, będącym turystycznym zapleczem dla tego parku.  (…)
 
Więcej przeczytacie w artykule Piotra Migonia „Ziemia Ognista – na krańcu świata” w najnowszym wydaniu (1/2017) „Geografii w