ASPress - czasopisma pedagogiczne


ARCHIWUM WYDAŃ CYFROWYCH
       
Język Niemiecki



Wydania z lat 2009-2016 dostepne są w wersji elektronicznej jako pliki PDF. Są one identyczne z wersjami drukowanymi. Jednakże nie zawierają materiałów, które były na płytach CD/DVD dołączanych do niektórych wydań drukowanych.
W wersji drukowanej dostepne jest tylko jedno wydanie - 3/2016.
Więcej


Zbiór 52 felietonów poświęconych współczesnej Polsce, Polakom, polityce, roli telewizji i mediów we współczesnym świecie, globalizacji i konsekwencji wynikającej z naszego otwarcia na świat.
Wydanie w postaci pliku PDF
Cena 10 zł.
Zamów


Książka o podróżach, poznawaniu, odkrywaniu i podbijaniu świata, o pokonywaniu kolejnych horyzontów ludzkiego rozwoju. Ludzie wędrują od wieków, zawsze chcieli zobaczyć, co jest za kolejną rzeką, górą, morzem, za nowym horyzontem. Ta wędrówka pozwoliła najpierw poznać naszą planetę, a dziś już zaprowadziła człowieka poza granice Układu Słonecznego. Kim są ci, którzy zmieniają historię świata? Dlaczego Krzysztof Kolumb odkrył Amerykę, a Mikołaj Kopernik „poruszył” Ziemię?
Wydanie w postaci pliku PDF.
Cena 10 zł.
Zamów

Wydanie drukowane



Historia powstania  * Dane techniczne * Słynne rajdy * Rozwiązania konstrukcyjne

Pierwszy pojazd z napędem na obie osie skonstruowano w 1824 r. a więc ponad pól wieku wcześniej od samochódu. Jednak dopiero wojskowi amerykańskiej armii jako pierwsi chcieli mieć pojazd, który pojedzie każdą drogą, pokona głębokie rowy  i wyposażony będzie we wciągarkę, tak by mógł poruszać się w każdym terenie.
Cena 10 zł.
Zamów

Wydania specjalne "Geografii w Szkole"

2011

2010

2009

2008


Cena kompletu wydań 50 zł
Cena jednego wydania 10 zł
Zamów



Nowość!


Więcej

Dalekie obserwacje

 Jak oszukać atmosferę?

 

Mariusz Krukar


Kiedy powietrze jest czyste jesteśmy w stanie dostrzegać wyraźne sylwetki odległych obiektów. Niewiele osób jednak zastanawia się, jak daleko się one znajdują. Osoby bardziej zainteresowane tematem oprócz swojego wzroku używają sprzętów fotograficznych z opcją zoomu. To właśnie m.in. charakter tej fotografii dał podwaliny do rozwoju i popularyzacji dziedziny, jaką są dalekie obserwacje.

Dalekie obserwacje obejmują możliwie najodleglejsze obiekty do zobaczenia i sfotografowania. Muszą być tutaj jednak spełnione dwa podstawowe warunki. Zarówno obserwator, jak i obserwowany obiekt musi znajdować się na powierzchni ziemi, bądź być z nią związany. Obserwacjami tego typu nie mogą być ani fotografie zjawisk atmosferycznych ani obiektów astronomicznych, bądź też odległych obiektów wykonanych z powietrza.

To, czy możemy mówić o dalekich obserwacjach czy nie, zależy od pozycji i odległości obserwatora oraz od rozmiaru i wysokości danego obiektu, co rzutuje na poziom trudności jego obserwacji. Minimalna odległość klasyfikująca obserwację jako „daleką” jest zatem płynna. Próbując ją sprecyzować, można uznać, że waha się ona w granicach pomiędzy 20 km (małe obiekty industrialne) do ponad 80 km (góry wysokie).
Na zasięg dalekich obserwacji składa się kilkanaście czynników, które można pogrupować.

Foto - Dreamstime

Czynniki topograficzne

 - Rozmiary i cechy obiektu - łatwiej jest dostrzec górę, która wyglądem wyróżnia się w jakimś stopniu od innych, bądź też ma dużo większą wybitność od pozostałych. Z kolei obiekty antropogeniczne, mające często niewielką szerokość kątową są trudne do zauważenia oraz fotografowania.
- Lokalizacja obserwowanego obiektu - tutaj najłatwiejsze do obserwacji są góry wolnostojące bądź wysokie pasma górskie położone na zewnątrz głównego grzbietu (…)

 

 

Czynniki astronomiczne

- Dzienna pozycja Słońca – której konsekwencją jest sposób, w jaki oświetlany jest obiekt, który obserwujemy. Może być on oświetlony lub zacieniony, co w przypadku wysokiego albedo będzie odgrywać istotną rolę. Wędrówka Słońca po sferze niebieskiej warunkuje również zmianę kontrastu obserwowanego obiektu w stosunku do nieboskłonu w tle. W ciągu dnia najlepiej jest, jeśli Słońce jest wysoko lub po przeciwnej stronie obserwowanego obiektu (...)

Czynniki meteorologiczne

Składają się na ogólną widzialność poziomą, czyli stopień przezroczystości atmosfery nad danym regionem. Wyróżniamy tutaj:

 - Jakość masy powietrza - jaka napływa na linię widoku pomiędzy obiektem a obserwatorem oraz wilgotność względna. W warunkach polskich najczystszą jest masa powietrza arktycznego kontynentalnego, którą obok generalnego braku zapylenia cechuje niski poziom wilgotności względnej.

 - Wilgotność względna - to drugi bardzo ważny element, warunkujący powodzenie w obserwacji odległego obiektu. Jej wysoki poziom oznacza dużą ilość cząsteczek pary wodnej w powietrzu, czyniąc go mniej przezroczystym (…)

Foto - Agencja AS

Czynniki optyczne

Należą do ostatniej grupy kształtującej możliwości dalekoobserwacyjne, spośród których warto wyróżnić:

 -  Rozpraszanie światła w atmosferze ziemskiej - które może zarówno pomagać, jak i przeszkadzać w obserwacji danego obiektu (...)

 - Rozpraszanie światła przez chmury i obiekty naziemne - gdzie każdy z nich ma swoje indywidualne cechy optyczne, które rzutują na sposób odbijania oraz rozpraszania światła. Jasne obiekty będą lepiej widoczne, kiedy odbijają światło (…)

 

 

Najdalsze obserwacje z terenu Polski

Najbardziej spektakularną niewątpliwie było dostrzeżenie Alp Styryjsko-Dolnoaustriackich ze Śnieżnika. Stało się to dzięki niestandardowej refrakcji atmosferycznej, jaka wystąpiła w dniu 2 stycznia br.
Najdalsza obserwacja Tatr została wykonana z województwa lubelskiego (Salomin), będąc jednocześnie najodleglejszą w obrębie wyżyn polskich i kotlin podkarpackich. Tatry często były obserwowane z rejonu Gór Świętokrzyskich oraz z Sudetów Wschodnich.

Dalekie obserwacje są dziedziną, która wciąż ma pionierski charakter. Istnieje coraz szersza grupa pasjonatów, wypatrujących najlepszych warunków pogodowych w celu uwiecznienia obiektów możliwych do zobaczenia z danego miejsca bardzo rzadko. Niestety ten rodzaj fotografii wciąż nie został w Polsce odpowiednio spopularyzowany. Na to nigdy nie jest za późno, tym bardziej że wciąż wiele pozostaje do zaobserwowania, zwłaszcza jeżeli weźmiemy pod uwagę warunki niestandardowe, wywołane refrakcją atmosferyczną.

W dzisiejszych czasach sprawę ułatwia obecność internetowych generatorów panoram, dzięki którym można w łatwy sposób namierzyć obiekt, który chcemy zobaczyć, lub który potencjalnie może z danego miejsca być widoczny w niestandardowych warunkach. Najlepsze warunki pogodowe, umożliwiające tak spektakularne obserwacje jak Alpy z terenu Polski zdarzają się średnio raz w roku, co tym bardziej podkreśla fakt, iż potencjał w tej dziedzinie pozostaje wciąż duży. Mowa tu również o najwyższych polskich górach, które jak się okazuje mogą być możliwe do dostrzeżenia z polskich wyżyn.

Z drugiej strony obserwacja sylwetek tak odległych obiektów jak Alpy z Polski wymaga bardziej zaawansowanego sprzętu, ze zbliżeniem umożliwiającym identyfikację takiego obiektu. Idąc tym tokiem rozumowania okazuje się, iż przy najbardziej specjalistycznych obserwacjach z tego okresu podstawowy sprzęt może okazać się niewystarczający. Biorąc pod uwagę postęp technologiczny, należy się spodziewać, iż przynajmniej częściowo problem ten w przyszłości zostanie rozwiązany.

Rolą tej dziedziny fotografii krajobrazowej może być również wzrost popularności danego miejsca, zwłaszcza w te dni, kiedy atmosfera jest najbardziej przejrzysta. Sama możliwość dostrzeżenia czegoś odległego może przyczynić się do dodatkowej aktywizacji rekreacyjnej lokalnego społeczeństwa.

Więcej szczegółów poznacie w artykule Mariusza Krukara „Oszukać atmosferę” w najnowszym wydaniu (2/2020) „Geografii w Szkole”.